Thema's

Lessen zijn nog maar het begin

Steeds meer jongeren starten hun volwassen bestaan met schulden. Hierdoor lopen ze een groter risico om af te glijden in armoede. In Rivierenland slaan gemeenten, sociale instellingen en het ROC de handen ineen om de financiële zelfredzaamheid van jongeren te verbeteren. En dat gaat beduidend verder dan een paar lessen op school.

'Gas, water, licht en verzekeringen, de gemiddelde zestienjarige heeft er geen enkele ervaring mee. Toch krijgen ze daar mee te maken als ze straks op eigen benen staan', aldus Cees Brouwer. Hij is bestuursvoorzitter van het ROC Rivor in Tiel. 'Daarom leren onze studenten – van 16 tot 23 – hier meer over tijdens de lessen Burgerschap. Ze brengen zelf een casus in. Bijvoorbeeld een student die een scooter wil kopen. Samen denken we na over de kosten: hoe zit het met de benzine, de verzekering en het onderhoud? Zo kweken we bewustzijn. En het leidt in elk geval tot een bewuste aankoop van die scooter. Of juist het daarvan afzien natuurlijk. Omdat het voorbeeld uit hun eigen wereld komt, blijft het bij de studenten veel beter hangen.'

Vroege signalering
Lessen zijn nog maar het begin. Het ROC zet samen met sociaalwerkorganisaties en acht omliggende gemeenten in op vroege signalering van financiële problemen. Brouwer: 'Op school hebben studenten vaste begeleiders. Daardoor herkennen we problemen in de thuissituatie relatief snel. Zo nodig breiden we de hulp uit. Een team met de begeleider vanuit school, een sociaal werker en een gemeentelijke contactambtenaar, werkt dan nauw samen. De student heeft de bekende begeleider als aanspreekpunt. Daardoor is er vertrouwen. Tegelijkertijd staan gemeente en sociaal werk ons bij met hun expertise. Zo werken we samen om te zorgen dat een student uit de schulden komt of blijft – én een diploma haalt. Want dat laatste is een basisvoorwaarde voor een kansrijke toekomst.' 

Leven lang leren
Na afronding van school wordt de oud-student nog vijf jaar gevolgd. Brouwer: 'Zo geven we hen echt een goede start. We zien vaak dat lager opgeleiden moeilijker meekomen in de maatschappij. Hierdoor groeit ook het risico op armoede of schulden, want het is dan lastiger om een baan te vinden en te houden. Dit vangen we op met doorlopende begeleiding. Na hun studie kunnen jongeren – net als volwassenen – aparte up-to-date modules bij ons volgen. Zo frissen ze hun kennis op, blijven ze zelfredzaam en kunnen wij meteen een vinger aan de pols houden. Het onderwijs is de startmotor, maar die motor moet wel een leven lang draaien.'

 

Financieel Fit Rivierenland
Hoe kan een aanpak als die van het ROC verbreden of verbeteren? Daar denken het onderwijs, het lokale bedrijfsleven, acht gemeenten, maatschappelijke instellingen en vrijwilligers- organisaties in de regio over na. Zij zijn verenigd onder de naam Financieel Fit Rivierenland (FFR), één van de regionale netwerken binnen Moedige Dialoog. Kwartiermaker Reggy Schutte: 'In kennissessies en dialoogtafels komen we tot nieuwe inzichten, samenwerkingen en programma's. In mei kwamen we met alle partijen van FFR bijeen om te praten over financiële educatie. Die komt nu nog te veel terecht op het bordje  van het onderwijs, zoals het ROC. We willen het bedrijfsleven er graag als een extra vangnet bij betrekken. Denk bijvoorbeeld aan stageplekken waar ook financiële educatie aan bod komt. Hoe we dit precies gaan invullen, zoeken we nu uit. De dialoog is in ieder geval gestart en er is alle ruimte voor nieuwe samenwerkingen.'